|
Dzięki takim właściwościom jak: niepalność, wytrzymałość mechaniczna i termiczna, dźwiękochłonność, łatwość łączenia się z innymi materiałami (cement, tworzywa sztuczne), możliwość przędzenia włókien, dobre właściwości sorpcyjne, odporność chemiczna oraz elastyczność azbest znalazł szerokie zastosowanie w różnego rodzaju technologiach przemysłowych.
Po nagrzaniu do 350°C odporność mechaniczna włókien azbestu spada zaledwie o 20% wskutek usunięcia części wody, natomiast po powtórnym przyjęciu wody z wilgotnego otoczenia, odporność mechaniczna włókien wraca do poprzedniego (pierwotnego) stanu. Dopiero po przekroczeniu 700°C następuje całkowite odparowanie wody, a tym samym nieodwracalne zniszczenie materiału (włókna tracą elastyczność i zaczynają się kruszyć).
Wyróżnia się dwie klasy materiałów zawierających azbest. Jako kryterium klasyfikacji przyjmuje się:
1) zawartość azbestu,
2) stosowane spoiwo,
3) gęstość objętościową wyrobu.
Klasa I
Wyroby miękkie tzw. słabo spoiste o gęstości objętościowej mniejszej niż 1000 kg/m3. Zawierają one powyżej 20% azbestu i małą ilość lepiszcza. Wyroby te stosunkowo łatwo ulegają uszkodzeniom mechanicznym, w wyniku czego następuje znaczna emisja włókien azbestu do otoczenia, która stwarza poważne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego.
Przedstawicielami klasy I są wyroby tekstylne z azbestu takie jak:
1) koce gaśnicze,
2) szczeliwa plecione,
3) materiały i wykładziny cierne,
4) tektury uszczelkowe.
Klasa II
Wyroby twarde o gęstości objętościowej większej niż 1000 kg/m3. Zawierają one poniżej 20% azbestu. Charakterystyczną cechą tych wyrobów jest to, iż włókna azbestowe są w nich mocno związane i nawet w przypadku mechanicznego uszkodzenia materiału do otoczenia przedostają się w niewielkiej ilości. Wyroby klasy II są odporne na destrukcję. Duże niebezpieczeństwo zanieczyszczenia środowiska oraz zagrożenia zdrowia ludzkiego niesie ze sobą ich obróbka mechaniczna, cięcie, wiercenie otworów oraz rozbijanie (zrzucanie z wysokości w trakcie prac remontowych).
W tej klasie wyrobów wyróżnić można między innymi: powszechnie stosowane:
1) płyty azbestowo-cementowe faliste,
2) płyty "karo",
3) płyty płaskie wykorzystywane jako elewacje w budownictwie wielokondygnacyjnym.
Pozostałe wyroby azbestowo-cementowe w postaci rur służących do wykonywania instalacji wodociągowych, kanalizacyjnych czy kominów (sznury azbestowe do dylatacji) i zsypów były wykorzystywane w mniejszych ilościach.
Obowiązki pracodawcy po zakończeniu prac z materiałami zawierającymi azbest |